Recensies

boekenWIJZER

Tekst Benne van de Woestijne
Gepubliceerd op 30-01-2020 Gewijzigd op 19-03-2021
In BoekenWIJZER attenderen we je op boeken die handig, leerzaam of inspirerend zijn. Lijkt zo'n nieuw boek je wel wat? We verloten telkens 1 exemplaar. Vul het formulier in en maak kans op gratis vakliteratuur. Deze maand: 'Woordenwisseling' en 'Orde houden'. 


De rol van onderwijs in je latere leven

In Woordenwisseling gaat Pascal Cuijpers op zoek naar de persoonlijke verhalen van vierentwintig BN’ers, van diverse achtergronden en met uiteenlopende carrières. Enkelen die de revue passeren: Suzan Seegers, Dolf Jansen, Dick Swaab, Maarten van Rossem, Petra Stienen en Roos Schlikker. In een boek over 'onderwijs en het leven’ diept hij verhalen bij hen op over hun ontwikkeling als mens, leerling en professional.

Woordenwisseling leest als een reeks briefwisselingen en interviews. Cuijpers, zelf als docent beeldende vorming werkzaam in het vo, correspondeert en stelt vragen over hoe school van invloed is op je blik op de wereld, en de rol die het blijft spelen in je later leven. Hoe kijken bekende Nederlanders terug op hun schooltijd? Welke opleiding volgden ze en welke leraren waren daarin van belang voor hun latere in- en aspiraties? Wat vonden ze toen belangrijk in het onderwijs, wat nu? En, vooral: wat kun jij daarvan leren als leraar?

De brieven en gesprekken worden voorafgegaan door een mailwisseling tussen Cuijpers en zijn vroegere docent Nederlands en Quirijn-uitgever Ivo Mijland.

We verloten één exemplaar. Vul het formulier in om kans te maken! 


Pascal Cuijpers, Woordenwisseling. Correspondenties en gesprekken over onderwijs en (wat we kunnen leren van) het leven. Quirijn, 2020, € 19,95

 

Hernieuwde lessen in orde houden

Het is (nog steeds) slecht gesteld met de orde in de Nederlandse lessen. Dat is het uitgangspunt van Orde houden van René Kneyber, die afgelopen jaar een nieuwe editie uitbracht van het boek waarmee hij sinds de eerste druk in 2009 veel succes boekte. Verplichte kost voor iedere leraar-in-opleiding, lerarenopleider, beginnende leraar of ervaren rot die over klassenmanagement nog wel wat tips kan gebruiken.

Kneyber gaat in op de verschillende aspecten die jou kunnen helpen om wanorde in je lessen tegen te gaan. Op basis van wetenschappelijke inzichten, tips en voorbeelden van verschillende collega-docenten uit het vo biedt zijn boek handvatten voor de structuur, motivatie en autoriteit van jouw lessen. Hij werpt vragen op als: hoe begin je jouw schooljaar, en hoe leer je als docent consequent te zijn zonder dat je de band met jouw klas verslechtert? Kneyber behandelt ze uitvoerig. Ook heeft hij deze vernieuwde editie geüpdatet met nieuwe inzichten en actuele dilemma’s, zoals smartphones in de klas.


Orde houden is opgebouwd uit vijf hoofdstukken en een epiloog, waarin Kneyber afsluit met enkele specifieke adviezen voor de schoolleider.

We verloten één exemplaar. Vul het formulier in om kans te maken! 


René Kneyber. Orde houden. Phronese, 2020, € 20,95.

 

-------------------------------------------------------------------

                                          (januari/februari, 2021)
 

Flexibel voor de klas

Lesgeven kan psychologisch veeleisend zijn. Daarom schreven Maaike Steeman en Femke Klomp Psychologische Flexibiliteit in het Onderwijs, voor leerkrachten in het basisonderwijs, met het credo: niet alleen de methodiek en didactiek is van belang voor een leerkracht, ook de mens behoeft aandacht om blijvend impact te hebben in het klaslokaal.

Steeman en Klomp putten uit theorieën uit de acceptatie- en commitmenttherapie (ACT) om jou te helpen in de begeleiding van je leerlingen, en om jouw emotionele flexibiliteit als leerkracht te vergroten. Psychologische Flexibiliteit richt zich op de vraag hoe je controle krijgt over jouw rol in het lokaal, en hoe je weloverwogen een beslissing maakt in moeilijke situaties voor de klas.

Het boek bestaat uit vier delen. Het eerste gaat in op de mens en menselijk gedrag, waarna deel 2 en 3 in het teken staan van theorieën over psychologische flexibiliteit, en hoe deze in te zetten voor de klas. In het laatste hoofdstuk zetten Steeman en Klomp uiteen welke kenmerken van een schoolomgeving daaraan kunnen bijdragen, zoals ‘eigenheid’ en ‘sociaal contact’. 

We verloten één exemplaar. Vul het formulier in om kans te maken! 


Maaike Steeman, Femke Klomp. Psychologische Flexibiliteit in het Onderwijs: Doen wat werkt met hart en ziel. Uitgeverij SWP, €39,90 (334 pag.)

-----------------------------------------------------------

Omgaan met ADHD

Kinderen en jongeren met ADHD beter ondersteunen bij hun problemen op school? Russell Barkley, klinisch wetenschapper en zelf leerkracht in de VS, schreef een handig boek over de meest effectieve strategieën om ADHD’ers te helpen in de klas.

Omgaan met ADHD op School zet eerst het fenomeen ADHD uiteen, waarna Barkley uitlegt hoe het komt dat kinderen en jongeren die ‘het’ hebben problemen ervaren op school. Hij gidst je vervolgens door de verschillende uitingsvormen van ADHD, zodat je het specifieke probleem sneller leert herkennen. Ten slotte bespreekt Barkley diverse beloningsstrategieën, zoals de ‘goed-gedrag-kaart’, alsook evidence-based methoden voor de aanpak van ongewenst gedrag. 

We verloten één exemplaar. Vul het formulier in om kans te maken!

Russell Barkley. Omgaan met ADHD op school: Evidence based methoden voor leerkrachten. Uitgeverij SWP, €21,00 (140 pag.)

------------------------------------

Unmute die taalles

Met dit boek pakken Masja Mesie en Alie Kammenga een relevant onderwerp op voor de zoomende, skypende leraar van nu. Het compacte boekje Unmute is geschreven voor docenten Nederlands, NT2 en vreemde talen en richt zich op de vraag hoe je als docent een goede online taalles kunt geven en organiseren. Want hoe houd je leerlingen actief en bij de les, nu zij  op afstand zitten? 

De auteurs geven praktische voorbeelden om jouw repertoire op het gebied van online taaldidactiek uit te breiden, waarbij ze een twintigtal werkvormen beschrijven als bouwstenen van de taalles. In het boek dat volgens Mesie en Kammenga ‘net als een goede taalles’ bestaat uit een starter-kop-romp-staartmodel, leer je hoe je jouw leerlingen interactief houdt en hun leren meer in beeld brengt, zonder daar veel extra voorbereidend werk aan kwijt te zijn. 

We verloten één exemplaar. Vul het formulier in om kans te maken!

Marja Mesie en Alie Kammenga. Unmute: Activerende Didactiek voor de Online Taalles. Uitgeverij Coutinho. €12,95 (72 pag.).

---------------------------------------------------------------

(november, 2020)


Meer dan slim

Het uitgangspunt van Corry Wolters’ Talentgerichte begeleiding van hoogbegaafde kinderen en jongeren is dat hoogbegaafden “meer dan slim” zijn: ze ervaren niet alleen het leren anders, maar ook hun emoties en allerlei externe prikkels. Volgens de auteur wordt ten onrechte gedacht dat deze kinderen uitsluitend intellectuele uitdaging nodig hebben, en dat ze het verder wel redden. Om hoogbegaafden te begeleiden in hun bijzondere leervaardigheden én op sociaal en emotioneel gebied, biedt dit boek theoretische en praktische handvatten.

 Het boek heeft een theoretisch en een praktisch deel. In het eerste deel gaat Wolters in op de rol van sensitiviteit in hoogbegaafdheid, wat talentgericht werken en oplossingsgerichte gespreksvoering inhouden, de theoretische uitgangspunten die leidend zijn en het stappenplan voor begeleiding. Ook bekend onderzoek, zoals de growth mindset van Carol Dweck, wordt aangehaald ter versterking van de theoretische onderbouwing.

In het praktische deel is er een hoofdstuk voor de hoogbegaafden zelf, die zij (al dan niet onder begeleiding van een ouder, leraar of mentor) kunnen lezen. Hierna volgt een beschrijving van het stappenplan en 25 werkvormen voor de begeleiding. De werkvormen kunnen worden uitgevoerd door een leraar, mentor, intern begeleider, hulpverlener of coach. Ze zijn voor zowel het basis- als het voortgezet onderwijs, en kunnen zelfstandig of in groepjes worden uitgevoerd.

Een voorbeeld van een groeps-werkvorm is ‘de talentenwijzer’. Ieder kind maakt een tekening van zichzelf en schrijft daar de talenten omheen die hij of zij bij zichzelf vindt passen (een eerdere werkvorm gaat over het opsporen van talenten). Alle tekeningen worden opgehangen, zodat de kinderen kunnen zien wie welk talent heeft, en wie ze kunnen inschakelen wanneer een talent nodig is. Zoals: Samira leest veel. Wanneer Daan niet weet welk boek hij uit de kast zal pakken, kan hij Samira om hulp vragen. Of: Tom is handig met computers, en houdt van uitleggen. Als zijn klasgenoten iets niet weten, vragen ze voortaan Tom of hij tijd heeft. (door Hannah Wolff)

We verloten een exemplaar. Vul het formulier in om kans te maken!

Corry Wolters, Meer dan slim. Talentgerichte begeleiding van hoogbegaafde kinderen en jongeren Uitgeverij Pica, 2020, € 24,95.

 

 

Gamedidactiek 2

Gamedidactiek 2 geeft handvatten om eenvoudige computerspelletjes op een zinvolle manier te gebruiken in de les, als formatief hulpmiddel. Het boek biedt een methode om lesinhoud op te delen, vervolgens wordt aan elk onderdeel een spel gekoppeld. Die spellen maak je aan de hand van bestaande websites en quiztools die je kan vullen met les- of toetsmateriaal, leren programmeren hoeft niet. Het doel is om via de spelletjes feedback te generen voor zoveel mogelijk leerdoelen; volgens de auteur handig in grote klassen.

De eerste hoofdstukken gaan over het opdelen van je lesinhoud naar soorten kennis (feitelijke kennis, conceptuele kennis, etc) en manieren die kennis te vergaren of gebruiken (onthouden, herinneren, vergelijken, controleren, etc). Daarna kun je spellen aan de leerdoelen koppelen. Goede herinneringsspellen zijn bijvoorbeeld multiple choice-quizzen of Trivial Pursuit. Om je leerlingen te laten analyseren kun je ze selectiespellen laten doen, waarbij ze de essentie uit een tekst moeten halen.

Er komt ook veel theorie langs in Gamedidactiek: Ryan en Deci over motivatie, Eric Mazur over peer instruction, de taxonomie van Bloom. Ook hoef je dus niet te kunnen programmeren, maar moet je wel bekend zijn met Excel, Paint en Wix. De auteur noemt het technisch geen probleem voor de ‘gemiddelde computergebruiker’, ik vraag het me af. De methodiek voor het gamificeren van je lesmateriaal- en doelen is haalbaar voor de geïnteresseerde docent, het boek is vlot geschreven, maar door de informatiedichtheid en de soms wazige afbeeldingen loont het om de bijbehorende website bij het lezen open te houden.

Ten slotte, ook wel eens leuk: “In dit boek gebruiken we het persoonlijk voornaamwoord “zij”. Daar mag vanzelfsprekend ook “hij” worden gelezen.”  (door Hannah Wolff)

We verloten een exemplaar. Vul het formulier in om kans te maken!

Martijn C. Koops, Gamedidactiek 2. Gamificeren met zelfgemaakte formatieve computerspelletjes. Uitgeverij Didactica, 2020, € 27,95.

 

 

Vul het formulier in en loot mee!

 

Click here to revoke the Cookie consent