Knapenleed

Tekst Jo Kloprogge
Gepubliceerd op 06-12-2004
Jo Kloprogge - De onderwijsprestaties van jongens worden steeds slechter, die van meiden steeds beter. Enkele jaren geleden werd dit patroon al gesignaleerd in enkele Westerse landen, zoals Engeland.

In Nederland waren jongens en meisjes echter tot voor kort redelijk in balans. Meisjes waren wel iets beter in taal, jongens in rekenen, maar verder waren er geen problemen in zicht. Dat wordt nu snel anders. Meisjes gaan overheersen in het havo en vwo. In het hbo studeren al meer vrouwen dan mannen, en ze halen sneller hun diploma. In het wetenschappelijk onderwijs gaat hetzelfde gebeuren, want het aantal vrouwelijke studenten stijgt sneller dan het aantal mannelijke. En ook hier studeren ze sneller af. Als je dan nog bedenkt dat de voortijdig schoolverlaters vooral jongens zijn, is het duidelijk dat de meiden het op heel veel fronten in het onderwijs winnen. Bij de allochtone leerlingen zijn de patronen nog wat scherper dan bij de autochtone. De meiden reiken hoger, zijn sneller, en struikelen minder vaak.

Een sluitende verklaring voor deze ontwikkeling is nog niet gevonden. Enkele geleerden hadden aan de borreltafel bedacht dat het grote aantal vrouwelijke leerkrachten misschien wel negatief uitwerkte op de onderwijskansen van jongens. Na weer een paar pilsjes wordt zo'n verklaring steeds meer plausibel. De minister liet het voor de zekerheid toch uitzoeken. Maar het sloeg allemaal nergens op. Meer mannen voor de klas helpt de jongens niet.

Een alternatieve verklaring is dat de atletische kwaliteiten van de man minder gevraagd zijn en dat het moderne curriculum daarom minder aanslaat bij de jongens. Dat kan, maar inmiddels voorspellen onderzoekers dat in de toekomst het wereldrecord honderd meter hardlopen in handen van een snelle meid zal komen. Want ook in de atletiek loopt de ontwikkelingscurve van vrouwen sneller dan die van mannen.

Niet uit te sluiten is dat mannen gewoon luier en dommer zijn dan vrouwen. Deze verklaring is omstreden, zeker zolang mannen overwegend de dienst uitmaken in het bedrijfsleven en bij de overheid, maar ze kan niet zomaar aan de kant kan worden geschoven. Alleen blijft de vraag overeind waaróm mannen dan luier en dommer zijn. En of ze dat al eeuwenlang waren maar het wisten te camoufleren, dan wel dat het een nieuw fenomeen is.

We zien nu aankomen dat we met grote waarschijnlijkheid naar een wereld toe groeien waarin de mannen een probleemgroep zijn. Laagopgeleid, sociaal-economisch kwetsbaar, emotioneel onzeker, moeilijk aan het werk te krijgen. Misschien moeten ze straks al heel vroeg met prepensioen om de tot hun 75e gemotiveerd doorwerkende vrouwen niet in de weg te lopen. Of er komt een voorkeursbeleid voor mannen, zodat ze in enkele ongevaarlijke segmenten van de markt, zoals het schrijven van parkeerbonnen nog een beetje nering kunnen vinden. Je kunt voortaan maar beter niet als knaap op de wereld komen.

Een ogenblik geduld...

Jo Kloprogge

Jo Kloprogge is zelfstandig onderwijsadviseur.

Click here to revoke the Cookie consent