Onderzoek

Diversiteit en kinderen van etnisch gemengde herkomst

Tekst Merlijn Karssen, Ineke van der Veen en Monique Volman
Gepubliceerd op 29-05-2017 Gewijzigd op 31-05-2017
Beeld Human Touch Photography
Kinderen van etnisch gemengde herkomst presteren en functioneren - anders dan kinderen met twee ouders van Nederlandse herkomst - even goed op meer en minder etnisch diverse scholen.

Aangezien de bevolking in Nederland meer en meer etnisch divers wordt, is het belangrijk dat kinderen het vermogen ontwikkelen om te gaan met etnische diversiteit. In Nederlands neemt ook het aantal kinderen van gemengde herkomst toe, dat wil zeggen kinderen met één ouder van Nederlandse en één van niet-Nederlandse herkomst. Deze kinderen groeien op in een etnisch diverse omgeving, met ouders, familie en verwanten met verschillende etnische achtergronden. Mogelijk zijn ze daardoor meer dan andere kinderen gewend aan etnische diversiteit. Omdat kinderen van gemengde herkomst vanaf een jonge leeftijd etnische diversiteit ervaren, kan het bestuderen van deze kinderen inzicht geven in hoe mensen zich aan etnische diversiteit aanpassen. Eén van de contexten waarin kinderen en jongeren te maken kunnen krijgen met etnische diversiteit is op school. Een interessante vraag is dus of leerlingen van gemengde herkomst anders reageren op etnische diversiteit in de school dan andere leerlingen.

COOL 5-18

Het Kohnstamm Instituut en het Research Institute of Child Development and Education (Universiteit van Amsterdam) onderzochten of de relatie tussen de etnische diversiteit van de leerlingpopulatie van een school enerzijds en schoolprestaties en sociaal functioneren anderzijds voor kinderen van gemengde etnische herkomst anders is dan voor kinderen met twee ouders van Nederlandse herkomst en voor kinderen met twee ouders van niet-Nederlandse herkomst. Voor het onderzoek is gebruik gemaakt van het Cohort Onderzoek OnderwijsLoopbanen (COOL5-18). Etnische diversiteit op school is gedefinieerd als het aantal verschillende etnische groepen, en de omvang van die etnische groepen in groep 8 van een basisschool. Hoe meer etnische groepen aanwezig zijn op een school en hoe groter ze zijn, hoe groter we de etnische diversiteit op een school noemen.

Etnisch gemengde school

Er werd geen relatie gevonden tussen de schoolprestaties en het sociaal functioneren enerzijds en de mate van etnische diversiteit van de school anderzijds voor kinderen van gemengde herkomst. Kinderen van gemengde herkomst op scholen met een hoge mate van etnische diversiteit scoren gemiddeld niet hoger of lager op schoolprestaties, sociaal-emotioneel functioneren en burgerschapscompetenties dan kinderen van gemengde herkomst op scholen met een lage mate van etnische diversiteit. Ook voor leerlingen met twee ouders van dezelfde niet-Nederlandse herkomst blijkt er geen relatie tussen de mate van etnische diversiteit van de schoolpopulatie en hun schoolprestaties en sociaal functioneren. Voor kinderen met twee ouders van Nederlandse herkomst maakt het echter wél uit of zij op een school zitten met een hoge of lage mate van etnische diversiteit. Kinderen met twee ouders van Nederlandse herkomst scoren gemiddeld lager op schoolprestaties en sociaal-emotioneel functioneren, en hoger op burgerschapscompetenties naarmate hun school etnisch diverser is.

Merlijn Karssen deed promotieonderzoek naar de schoolprestaties, het functioneren en de onderwijservaringen van jongeren van etnisch gemengde herkomst. Meer info: mkarssen@kohnstamm.uva.nl.