Je moet dus weten waarvoor je het gebruikt. Voor mensen van mijn generatie die op de pabo nog les kregen in schoonschrift met bordkrijt, is AI iets van een andere planeet. Ook zat er bij mij iets van angst. Die alleswetende, digitale vriend zal toch niet van alles gaan overnemen? Met een druk op een toets, met behulp van de juiste vraag, denkt er iets met je mee en hoef je zelf niets meer te doen. Help! Die angst verdween als sneeuw voor de zon, toen ik met mijn kleuters in het kader van ons boerderijthema ging filosoferen over de vraag wat er eerder was: de kip of het ei?
Voor de voorbereiding van de les had ik mijn stoute schoenen aangetrokken en AI om digitale raad gevraagd. Na luttele seconden verscheen er een kant-en-klare lesopzet op het beeldscherm. Ik las het epistel door, bracht het geheel op smaak met mijn eigen idee en klaar was ik. Als het filosofische gesprek zou verlopen zoals bedacht door mijn digitale hulp en mezelf, zouden de geniale antwoorden van de kleuters voor het oprapen liggen als zojuist gelegde eieren.
Voorafgaande aan deze les in de kring, konden de kinderen met hun ouders in het kader van de inloopochtend al even droog oefenen. Op ieder stoeltje lag een blad met daarop een foto van een kip en een ei. Met daaronder de beroemde vraag. Ik verheugde me al op het moment dat de ouders zouden vertrekken en ik met mijn ‘kuikens’ het gesprek aan zou gaan over kippen en eieren.
Nadat de ouders waren vertrokken, begonnen we ons gesprek in de kring. Via boer Bert kwamen we bij kip Dottie, via kip Dottie bij eieren en kuikens. Nadat een van de kleuters al een link legde met dinosauriërs (die kwamen soms ook uit een ei), kwamen we via het zijpad van gebakken eieren bij de vraag der vragen. Tegenover mij stak een meisje met een paar vrolijk kijkende ogen haar vinger op. Haar antwoord verbijsterde mij. En AI. ‘De haan was er als eerste. Want anders komt er geen kuikentje uit het ei. En dan heb je ook geen kip.’
Mijn mond viel open, de rest van de kring vond dat we nu wel lang genoeg over dit onderwerp hadden gepraat en dat het tijd was om naar buiten te gaan. AI, eat your heart out. Kleuters laten zich niet voorschrijven wat ze moeten denken of zeggen. Eitje.
Edwin Borger is kleutermeester. Hij werkt al zo’n veertig jaar in het onderwijs in diverse functies: leerkracht, intern begeleider, adjunct-schoolleider, interim directeur, adviseur, en schoolopleider.