Miek Laemers, emeritus hoogleraar Onderwijsrecht (Vrije Universiteit Amsterdam):
‘Veelbesproken affaires zoals die in Limburg hebben al geleid tot zinnige veranderingen, die moeten alleen nog goed indalen. Het toezicht richt zich nu op schoolbesturen en het is risicogericht. Als een school het langere tijd goed doet, wordt die minder scherp gevolgd. Dat is prima, zolang de inspectie maar alert blijft op signalen van ouders en leerlingen als iets niet goed gaat. Scholen houden niet van regeldruk, maar weten anderzijds graag waar ze aan toe zijn. Dat is soms lastig laveren voor de inspectie. Gelukkig is de wet nu veel duidelijker over de minimumeisen waar een school aan moet voldoen. De inspectie is goed toegerust om naleving daarvan te controleren.’
Jan van Dommelen, strategisch adviseur bij de Inspectieraad:
‘Voor de rijksinspecties geldt – net als voor de hele overheid – dat we hard werken om het vertrouwen van de burger te verdienen. Hoe kom je tot je prioriteiten, hoe betrek je je partners bij je oordelen? Daar willen we transparant in zijn. De onderwijsinspectie doet ook aan zogeheten fairness-onderzoek, waarbij wordt gekeken hoe je een inspectieoordeel zo objectief mogelijk maakt. Daarmee loopt de onderwijsinspectie voorop. Het zou wel goed zijn als er een wet op de rijksinspecties komt die de juridische positie van de inspecties regelt. Een toezichthouder moet een geloofwaardige instantie zijn, die ook weleens nee kan zeggen tegen de politiek. Daarom moeten de rijksinspecties onafhankelijk onderzoek kunnen doen, daarover mag geen misverstand bestaan.’
Dick Bruinzeel, voormalig onderwijsbestuurder:
‘Inspecteurs weten vaak veel van onderwijs, maar niet van besturen. Terwijl onderwijskwaliteit onlosmakelijk verbonden is met de manier waarop een school bestuurd wordt. Het draait bij inspectiebezoeken nog weleens te veel om wat meetbaar is. Hoe zijn de examenresultaten, kloppen de financiën? Maar als het niet goed gaat, heeft dat eigenlijk altijd als oorzaak dat het personeel niet meer beseft waarom het ooit het onderwijs is ingegaan. Daar stak ik als bestuurder veel energie in. Sommige inspecteurs begrepen dat en steunden me, maar voor anderen is het inspectiekader heilig. Of ze werden teruggefloten. Maak het inspectiekader wat minder strak en geef inspecteurs zo meer professionele ruimte. Of denk na over alternatieve vormen van kwaliteitszorg, zoals peerreview.’
Credits: Danibal
Dit artikel verscheen in Didactief, april 2022.