‘Ik ben heel blij dat minister Wiersma dit zo voortvarend oppakt. Ik maak me hier al heel lang zorgen over. Er gaan duizenden kinderen in Nederland naar informeel onderwijs. Niet alleen voor koranles en Arabische taal, maar bijvoorbeeld ook kinderen met een Chinese achtergrond voor onderwijs in die taal en cultuur. En veel van die kinderen komen in een omgeving terecht die pedagogisch-didactisch te wensen overlaat. Het lokaal, het materiaal, de leraar: het is soms ver onder de maat, middeleeuws achterlijk. We hebben zelfs lijfstraffen gezien in koranscholen.’
 

Is ingrijpen niet de verantwoordelijkheid van ouders?

‘Ouders zijn vaak niet bij machte of onwetend om daar op toe te zien. En als ze dat doen, dan staan ze machteloos, want wat moeten ze als het mis is? Aangifte doen bij de politie? Daar hebben we niks voor geregeld. Onduidelijk is nu immers wat de maatstaven zijn waar informeel onderwijs aan moet voldoen.’
 

Wat verwacht u van de minister?

‘Wiersma zegt nu: “Ik maak een wet zodat we kunnen controleren en ingrijpen als wij signalen krijgen dat er iets mis is op een school.” Ik ken het salafisme al heel lang. Bestuurders hebben zelden aan de bel getrokken omdat zij dachten: ach, een stelletje malloten bij elkaar dat dit soort ideeën uitwisselt… dat kan geen kwaad. Maar we hebben in Arnhem en elders gezien dat kinderen die met dit soort gedachtengoed zijn geïnfecteerd, kunnen radicaliseren en gewelddadig kunnen worden tegen onze eigen samenleving. Ze kunnen uitreizen naar de Islamitische Staat (IS), terwijl ze hier geboren, getogen en geschoold zijn. Ja, dan weet je dat er iets misgaat. Dat moet op een gegeven moment stoppen.’
 

Maar kerken geven toch ook catechismusles of bijbelles. Wat is het verschil?

‘Denk aan salafistische scholen waar kinderen leren dat vrouwen geen gelijke rechten hebben ten opzichte van mannen, of dat we een islamitische staat moeten nastreven en dat geweld een geheiligd middel daartoe is. Helaas zijn beleidsmakers vaak onwetend en heeft men de neiging om weg te kijken onder het mom van de scheiding tussen kerk en staat. Het is belangrijk dat minister Wiersma de behoefte van ouders aan dit soort onderwijs nu serieus neemt. Die erkenning is er nooit geweest, behalve door Wouter Bos die als minister van Financiën € 10 miljoen uittrok voor religieus onderwijs naar behoefte en in extra lesuren op de reguliere school. Ik hoop dat Wiersma ouders gaat helpen een didactische basiskwaliteit te bepalen. Een pakket eisen waaraan zo’n informele school moet voldoen, niet op inhoud maar op pedagogisch-didactisch niveau, omdat we kinderen moeten beschermen. Ik heb zelf veel profijt gehad van het weekendonderwijs maar ik had het liever in betere vorm aangeboden gekregen, dan had mijn generatie er nóg meer aan gehad.’

Dit artikel verscheen in Didactief, december 2022.