Warme chocolademelk

Tekst Frank Jongbloed
Gepubliceerd op 30-03-2017
Frank Jongbloed - Soms schaam ik me een beetje als ik onderwijsvolk vertel dat ik al jarenlang columns schrijf voor Didactief. Want dit blad staat sinds de jaren zeventig bekend als een uiterst gerenommeerd vakblad, dat zich bezighoudt met alle aspecten van nationaal en internationaal onderwijsonderzoek.

En als ik dan de vraag krijg waar mijn schrijfwerk over gaat, zie ik altijd iets van teleurstelling als ik vertel dat mijn laatste column over onder andere de stoelgang van juf Yvonne ging. Tegenwoordig kan ik er dan nog rap bij roepen dat ik onlangs mijn tweede schoolleidersdiploma binnen heb geharkt, maar dat mag vaak niet meer baten. Waar ik in de ogen van mijn gesprekpartners heel even een Heuse Onderwijsjournalist was, ben ik al gauw een columnclown.

Daarom heb ik de taak op me genomen om binnen de muren van mijn eigen school een authentiek onderzoek op te zetten. Dan heb ik het niet over de 165 pagina’s waarmee ik vakbekwaam schoolleider werd, maar over een proefneming van een heel andere orde: ik heb in de lerarenkamer een koffieautomaat laten monteren. Met smaakjes. Nu hebben de laatste weken aardig wat discussies de ronde gedaan op de verschillende scholen die ik heb bezocht: de onderwijsstandpunten van de verschillende politieke partijen, de diplomatieke verstandhouding tussen Nederland en Turkije, en het effect van het Amerikaanse presidentschap op de vaderlandse opinies. Maar het verbleekt allemaal bij de bittere strijd die is losgebarsten rondom filterkoffie versus wienermelange.

Kijk, vroeger kwam je bij ons de lerarenkamer binnen en dan geurde de ruimte naar vers gezette lerarenteer. Voor iedereen was de slobber hetzelfde, en als drie uur later niemand het apparaat had uitgedrukt, rook de ruimte naar ouwe diesel. Maar tegenwoordig knort een hightech automaat er binnen een paar seconden een cappuccino of espresso uit. Het is zwak uitgedrukt als ik zeg dat de meningen daarover verdeeld zijn. Enkele juffen komen met een misnoegde snoet de pauzeruimte binnen om wantrouwend naar het stuk moderne machinerie te spieden. Zij pakken rustig de oude waterkoker uit de gootsteenkast, omdat het gekookte water uit de koffieautomaat ‘zonderling smaakt’. Dan zijn er nog de juffen die ongeveer om de vijf minuten met een dubbele espresso door de school huppelen. Dat ze na schooltijd enkele speelkwartieren op de toiletpot doorbrengen, nemen ze blijkbaar graag voor lief. Maar consensus over de koffieautomaat is ver te zoeken.

Daar gaat mijn deep democracy. Op één aspect na. Uit mijn (nog lopende) onderzoek blijkt dat de warme chocolademelk bij iedereen favoriet is, ook bij de juffen die eigenlijk niets van de automaat moeten hebben. Zelfs die ene leerling die onlangs na de bel boos op het schoolplein bleef staan omdat hij niet naar binnen wilde, bleek de school in te krijgen door het vooruitzicht van een gesprek onder het genot van een beker warme chocolademelk. Onderwijsonderzoek dus. Heet van de pers. Wordt vervolgd.

Deze column verscheen in Didactief, april 2017.

Een ogenblik geduld...