Het oneindige verhaal

Tekst Frank Jongbloed
Gepubliceerd op 01-01-2021
Frank Jongbloed - In het boek Het oneindige verhaal van Michael Ende bevindt het bleke jongetje Bastiaan zich in twee werelden tegelijk. De eenzame wereld van zijn realiteit en het sprookjesachtige Fantasië waar alles mogelijk lijkt. Ik heb soms het gevoel dat ik in een soortgelijke situatie zit.

De eerste helft van de week heb ik tijd ingeroosterd voor directietaken. De rest van de tijd sta ik voor een bovenbouwgroep en ben ik schoolmeester. Als ik niet voor de klas sta, ben ik nog steeds leerkracht, en eenmaal voor de groep ben ik nog steeds directeur van de school. Maar het zijn soms wel verschillende werelden.

Onlangs had ik als directeur een verzuimtraining over hoe je het beste kunt handelen als werknemersverzuim is aangevraagd. De vraag ‘Wat kun je nog wel?’ speelde een belangrijke rol. Want, zo vertelde de trainer, ‘iemand die niet voor de klas kan, zou best het magazijn kunnen opruimen.’ Ik probeerde mij voor stellen dat ik te beroerd was om voor de klas te staan, maar wel naar school was gekomen om de  kleibroden en het crêpepapier op de juiste planken te leggen. Het feit dat ons
magazijn een direct uitzicht biedt op mijn klaslokaal (en dus op mijn leerlingen en de eventuele invalleerkracht), maakte dat ik niet gelijk enthousiast werd van deze regeling. De trainer keek wat verbaasd op toen ik hem vertelde dat zoiets nog wel een paar haken en ogen had. Erg diep ging hij niet op mijn opmerking in en
algauw startte hij een andere casus over een juf met leefstijlproblematiek.
Pas na tien minuten had ik door dat de juf te dik was en dat we dat tegenwoordig ‘leefstijlproblematiek’ noemen. Over Fantasië gesproken. Afijn.

Een andere tip die ik laatst als directeur kreeg, was om pasfoto’s van leerlingen in het digitale leerlingvolgsysteem te zetten. Zodat ik het gezichtje bij de naam kan vinden in het geval van ‘een lastig gesprek met ouders’. Maar ik ken de gezichten van alle leerlingen al, inclusief hun ouders. Dat zeg ik niet om op te scheppen over
mijn fantastische band met kinderen en ouders, maar om aan te geven dat er op sommige scholen nog een grote kloof is tussen werkvloer en management. Wees als management vaker letterlijk in de klas en stijg als leerkracht boven je eigen groep uit.

Terug naar het boek van Michael Ende. Leg de link van Bastiaans angstige realiteit naar de harde onderwijswereld van vaardigheidsscores, oranjerode toetsresultaten, juffen met leefstijlproblematieken en nietszeggende gemiddelden. Vergelijk dan het
fabelachtige Fantasië met het ontdekkende en onderzoekende leren zoals dat eigenlijk in de klaslokalen en daarbuiten zou moeten plaatsvinden. En snap dan dat er een goed evenwicht tussen beide werelden moet zijn. Iets waar ik dagelijks mee bezig ben. Laatst vond ik een briefje op mijn bureau van een van mijn leerlingen.
‘Wat kan ik doen om je te helpen met je werk?’ stond erop. ‘Dat soort vragen blijven stellen,’ schreef ik terug en ik dacht: dan doe ik hetzelfde. Gedurende de héle week. 

Frank Jongbloed is leraar en schoolleider in het basisonderwijs.

Deze column verscheen in Didactief, november 2016.

Een ogenblik geduld...
Click here to revoke the Cookie consent