Hahandelingsplan

Tekst Frank Jongbloed
Gepubliceerd op 01-01-2021
Frank Jongbloed - Het lijkt me in zo'n gerenommeerd onderwijsvakblad als Didactief verstandig om af en toe mijn column te openen met iets wetenschappelijks. Dus, komt 'ie: uit 'gelotologisch onderzoek' is gebleken dat kinderen zo'n driehonderd tot vierhonderd keer per dag lachen, terwijl volwassenen dat gemiddeld zeventien keer doen.

Dat, trouwe lezer, is een triest feit. Lachen maar ook fantaseren zijn vaardigheden die met name kinderen goed onder de kleine knie hebben en die met het verstrijken van de jaren meer te lijden hebben onder alledaagse zorg en sleur dan haarkleur en huwelijk. Ook in het onderwijs vergeten we weleens om het lachen aan te moedigen. De inspectie verhoedt dat de toegestane werkruis overgaat in focusverstorende joligheid.

Bruce Holland Rogers schreef een schitterend kort verhaal over een jongetje dat denkt dat hij een dinosaurus is. Zijn ouders weten hem ervan te overtuigen dat hij zich beter bezig kan houden met cijfers en sommen en het verdienen van geld. Dus het jongetje wordt een man, de man wordt een boekhouder, trouwt en start een familie. De dromen uit zijn jeugd vervagen en worden vervangen door hypotheekkosten, de spaaklopende relaties van zijn kinderen en uiteindelijk de dagelijkse sleur van het verzorgingstehuis. Daar begint de inmiddels oude man dingen te vergeten. Eerst af en toe zijn medicatie, dan de naam van zijn woonplaats en ten slotte de waarheden die zijn ouders hem tijdens het opgroeien hebben aangeleerd. Hij vergeet dat hij geen dinosaurus mag zijn en staat blij en tevreden aan de rand van een meer, terwijl hij 'de vertrouwde zon voelt op zijn dinosaurushuid en toekijkt hoe de libellen tussen het onkruid aan de waterzijde vliegen.'

Mooi, hè? Over hoe we vergeten dat het soms hard nodig is om onszelf even te verliezen in verbeelding en plezier. Tenminste, dat maak ik ervan. Misschien ging het eigenlijk over hypotheekaktekosten. Hoe dan ook, twee jaar geleden zei ik op mijn school dat er vaker gezongen moest worden. Dit nieuwe jaar ga ik de nadruk leggen op het geluid van lachende kinderen. We zijn de afgelopen jaren goed bezig geweest op het gebied van basisrust. We hadden er al geen klachten over, maar schreven netjes beleid, drukten er een actieplan uit en zorgden voor schoolbrede uniformiteit.

Plezier tijdens de les was er ook al, maar nu wil ik het ook graag wat vaker horen. Letterlijk horen. Luister maar eens naar een oudejaarsconference waarbij het lachende publiek is weggemonteerd. Niets aan. Hetzelfde geldt voor een school zonder lachende jongetjes en meisjes. School is verplicht, vijf dagen per week. De Belastingdienst kan het niet leuker maken, wel makkelijker. In het onderwijs kunnen we beide.

Deze column is verschenen in Didactief, januari-februari 2016.

Een ogenblik geduld...

Frank Jongbloed

Frank Jongbloed is leerkracht en schoolleider in het primair onderwijs.

Click here to revoke the Cookie consent